Tortona, 22 X 1937 
Piątek wieczorem

Do ks. Parodiego, przełożonego kleryków 
studiujących na Uniwersytecie Gregoriańskim

Dusz, dusz!
Drogi mój Księże Parodi,
Łaska Pana i Jego pokój niech będą zawsze z nami! Otrzymałem twój miły list z 20 bm. i odpowiadam krótko, ale jasno i zdecydowanie „w Panu - in Domino”.
Jak wiesz, mówiłem zawsze i było to bardzo naturalne, że na studia do Rzymu - na Uniwersytet Gregoriański należy wysyłać naszych kleryków najlepszych pod każdym względem, w tym także kleryków różnych narodowości, byleby na to również pod każdym względem zasługiwali.
Nie zmieniłem w ciągu tych lat stanowiska nawet w dalekiej Ameryce; kiedy chciałem pokrzepić swoje siły, myślałem o grupie drogich kleryków na Sette Sale (w Rzymie)(1), myślałem jako o tych, którzy muszą przygotować naszemu małemu Zgromadzeniu piękną przyszłość w Panu, wielką radość Kościołowi i Sercu Bożemu.
Modlę się zawsze za tych kleryków w szczególny sposób; wiele się spodziewam, bardzo wiele od ciebie i od nich na chwałę Bożą i dla służby świętemu Kościołowi rzymskiemu i papiestwu.
Klerycy, których wysyła się na Sette Sale, żeby uczęszczali na Uniwersytet Gregoriański, muszą mieć dobre zdrowie, szczególne uzdolnienia intelektualne i bardzo dobrego ducha zakonnego.
W miarę możliwości powinni nie tylko być profesami, ale również mieć ukończone tyrocynium (2), odbyte ku zadowoleniu przełożonych w domach, w których przebywali, a dalej mieć dobry charakter - tego należy trzymać się zawsze - bardzo silną wolę czy to w praktykowaniu cnót i życia zakonnego, czy w oddaniu się studiom.

Jeśli chodzi o inteligencję, nie powinni 'być ludźmi przeciętnymi lub mieć zdolności ledwie dostateczne. Wyjaśniam: powinni mieć stopnie dostateczne, dobre albo bardzo dobre. W miarę możliwości powinni być bardzo zdolni; nie należy wysyłać na Uniwersytet Gregoriański zwykłych przeciętniaków - muszą być ze względu na inteligencję, pamięć oraz oddanie się studiom przynajmniej dobrzy.
Tutaj cały czas mówię o inteligencji i zamiłowaniu do studiów. A uważam tak, ponieważ myślę, że gdy jest duch solidnej pobożności, która - jak mówi św. Paweł - „jest pożyteczna do wszystkiego”, a więc (prowadzi też) i do dobrych wyników studiów; gdy jest dobra wola, dobre wykorzystanie czasu, ale przede wszytkim gdy jest pomoc Boża, której na pewno nie braknie temu, kto się cały odda Bogu i nie szuka własnych korzyści, lecz studiuje dla Pana i żeby służyć Kościołowi, uważam, że nawet dobrzy nie ośmieszą się i na Uniwersytecie Gregoriańskim będą mogli osiągnąć wyniki więcej niż zadowalające, a być maże z dobrych staną się bardzo dobrymi. To zaś dzięki inteligencji i nauce.
Wymaganie, żeby ci klerycy byli najlepsi, polega na tym, że przecież te wybitne i nawet najlepsze wyniki zależą od nich.
Nie powinni być wysyłani na Uniwersytet Gregoriański ani na studia w Rzymie - nie powinni zupełnie przebywać w tym mieście - klerycy bez prawdziwego ducha pobożności, pokory, wiary, łagodności, uległości i posłuszeństwa, czystości, ubóstwa, żarliwości i modlitwy, poświęcenia i najwyższej miłości.
Ci, którzy mają niepewne powołanie, którzy nie oderwali się od świata i światowych przyzwyczajeń, nie odzwyczaili się od światowego sposobu myślenia, mówienia i życia, nie oderwali się od rodzin i przyjaźni, od lektury i muzyki, tchnących światowością lub czymś nieodpowiednim - nie mówię już o nieprzyzwoitości - ale nawet o czymś mało odpowiednim dla pobożnego i świętego zakonnika; taki rodzaj ludzi, naprawdę niezakonnych, nie powinien być nigdy poslany ani tolerowany na Sette Sale - obecnie i zawsze.
Za te wskazania dziękujcie Bogu i trzymajcie się ich ściśle z miłości do Boga, świętego Kościoła i naszego drogiego Zgromadzenia.
Odmówcie też „Te Deum” nie za ta, że ks. Orione wrócił z Ameryki; ale za to, że powrócił nie zamerykanizowany, nie rozluźniony, nie chwiejny, ale nieugięty, ale 'zdecydowany w Bogu zająć właściwe miejsce - jak tego wymaga wzniosłe powołanie zakonne, którym w swoim miłosierdziu Bóg mnie obdarzył - i „słowem coraz przykładem - verbo et exemplo” zachęcić wszystkich do oddania-się Bogu naprawdę, do zajęcia właściwego miejsca, jeżeli się tego jeszcze nie zrobiło, i z większym zapałem służenia Bogu w tym pokornym -Zgromadzeniu, założonym przez prawicę Boskiej Opatrzności pod macierzyńską opieką Najświętszej Maryi , taką opieką, że słusznie można nazwać Matkę Bożą prawdziwą i jedyną Matką i założycielką Małego Dzieła.

Trzeba więc, będzie, mój drogi synu, jako ze Zgromadzenie powierzyło ci swoich synów - powiedziałbym - najdroższych i najukochańszych, od których się spodziewa najwięcej, trzeba więc, żeby oni przede wszystkim wzrastali na naszym przykładzie i zostali wychowani w dobrej i świętej karności, w głębokim urobieniu zakonnym, nie tolerującym niczego, co nie może być tolerowane.
Klerycy powinni się tam udawać już bez wad, o których powiedziałem, i wychowani po zakonnemu. Ty zaś udoskonalisz ich wychowanie w Jezusie Chrystusie, pogłębisz ich życie wewnętrzne, żeby pod względem duchowym mieli jak najlepsze urobienie osobiste, zgodne ze wzorem Jezusa Chrystusa, i jakby przemienieni w Niego, oraz prowadzili wzniosłe i zaszczytne życie!
Nie toleruj wychowania zakonnego na pokaz, nie toleruj kleryków ospałych, niezrównoważonych, oziębłych, łakomych, goniących za lekturą, za muzyką, za fotografiami, lekkomyślnych, próżnych, grających rolę adwokatów.
Nie zadowalaj się również, na miłość boską, jakimś formalizmem czy zewnętrznymi praktykami pobożności. Wprawdzie i zewnętrzne praktyki pobożności są potrzebne i dobre, ale one niczego nie rozwiążą, a niekiedy natworzą faryzeuszy i udawaczy, gdy nie będzie pobożności płomiennej, gdy nie będzie prawdziwego życia wewnętrznego, głębokiego życia zakonnego, dobrze uformowanego prawego sumienia, gdybyśmy po prostu nie odtwarzali w sobie Jezusa Chrystusa i nie upodabniali się całkowicie do Niego.
Odnowimy świat w Chrystusie, gdy będziemy żyli Chrystusem i gdy rzeczywiście przemienimy się w Chrystusa.
Czy nie wydaje ci się wprost bezużyteczne tworzenie nowego Zgromadzenia w Kościele Bożym, drogi księże Parodi, gdyby ono nie przynosiło większej chwały Bogu? Gdyby nie było dla naszego uświęcenia i nie dawało światu - powiedziałbym - nowego i silniejszego powiewu miłości Boga i ludzi? 
A jakże moglibyśmy dać i przelać na innych ten żar, tę siłę wzniosłego i bogatego życia duchowego, gdybyśmy sami nimi nie żyli? I jak moglibyśmy nimi żyć, gdybyśmy ich nie czerpali z boskiego źródła, którym jest Chrystus?
On i tylko On jest źródłem żywej wiary i miłości, która maże pokrzepić i odnowić człowieka i społeczeństwo. Tylko Chrystus może utworzyć ze wszystkich narodów jedno serce i jedną duszę, złączyć wszystkich w jedną owczarnię pad kierownictwem jednego tylko pasterza.
Niech będzie zatem, a mój drogi, naszym pierwszym i-największym zadaniem unicestwienie samych siebie, zaparcie się samych siebie i formowanie się „przez tajemnicę krzyża - per mysterium crucis” na Jezusie Chrystusie, na Chrystusie ukrzyżowanym.
W tej szkole trzeba wychowywać i kształtować naszych kleryków! Poza krzyżem nie mamy innej szkoły, innego nauczyciela, innej katedry. Musimy żyć ubóstwem Chrystusa, cichością i umartwieniem Chrystusa, pokorą i posłuszeństwem Chrystusa, w nieskazitelności i świętości, jako ludzie cierpliwi i łagodni, wytrwali w modlitwie, a wszyscy myślą i sercem złączeni z Chrystusem. Musimy jednym słowem żyć Chrystusem.
Musimy zawsze, żyć weseli „w Panu - in Domino", siejąc dobrać i pogodę na każdym kroku i w sercach wszystkich, których spotkamy; żyć zawsze pełnią zadowolenia i ochoty, korzystając z czasu bez zbytniego jednak ludzkiego pośpiechu - na co dzień i wszędzie - w każdym utrapieniu i każdym bólu, w wielkiej radości, w nieustannej wielkiej miłości aż do ofiary. Żyć w każdej sprawie tylko i zawsze Chrystusem. Jezusem Chrystusem, Jego Kościołem w całopaleniu miłości i w atmosferze wielkiej słodyczy.
Musimy urzeczywistniać w sobie św. ewangelię, odtwarzać w sobie Jezusa Chrystusa, prosząc Go nieustannie o łaskę, żebyśmy zawsze jako mali i pokorni żyli u stóp Kościoła rzymskiego i papieża. Dla Jezusa Chrystusa i Jego Kościoła mamy formować, kształtować i wychowywać naszych drogich kleryków przez czyny i dobry przykład, który pociąga i buduje bardziej niż słowa.
Niech nam w tym dopomoże Bóg i Matka Najświętsza.
A teraz wracam da kleryków. Mogą pozostać w instytucie tylko ci klerycy, którzy według twojego rozeznania i sumienia odpowiadają normom, podanym w tym liście, nie zaś inni.
Tych czterech czy pięciu, których nadeszły informacje mało zadowalające, wypada wypróbować gdzie indziej, nie w Rzymie, a to tym bardziej że przychodzą oni z nowicjatu i dlatego powinni być gorliwi. Odbędą tyrocynium. Poza tym są oni młodzi i nie byłoby dobrze, żeby w tym raku studiowali traktat „O małżeństwie - De matrimonio”.
Wydalisz zaś tych wszystkich, co do których przed Jezusem w tabernakulum uznasz, że w chwili śmierci nie byłbyś spokojny z powodu zatrzymania ich jeszcze w tym domu.
(...) Teraz chcę wiedzieć ad ciebie; ilu masz i ilu ich brakuje. Ilu masz takich, którzy nie sprawowali się dobrze i są zbyt młodzi, żeby studiować „De matrimomio". Niech idą na tyrocynium na miejsce tych, którzy mieli być posłani do Ancjum i do Sant'Oreste.
Pozdrawiam, ślę słowa pokrzepienia i błogosławię tobie i wszystkim: Otrzymałem list, z którego się dowiedziałem, że opat Caronti prawdopodobnie udaje się i pozostanie w Subiaco. Trzeba się modlić, żeby go nam nie zabrano. Czekam na szybką odpowiedź. Oddany

ks. Alojzy Orione
ze Zgromadzenia „Boskiej Opatrzności”

(1) Na ul. Sette Sale Zgromadzenie miało dom zakonny, który służył jako konwikt dla studentów uczęszczających na uniwersytety.
(2) Trzyletnia praca w różnym charakterze po filozofii przed rozpoczęciem teologii.